Para
Cilën llogari bankare të hapni? Çfarë të krahasoni para se të nënshkruani
Tarifat mujore, kartat, bankomatet, valuta dhe transfertat nga jashtë: çfarë të krahasoni kur zgjidhni llogari bankare në Kosovë, Shqipëri ose Maqedoni.
Gjeneruar me AILlogaria rrjedhëse është qendra e financave tuaja: aty vjen paga, prej saj paguhen qiraja, rryma dhe interneti, dhe me të lidhet karta që përdorni çdo ditë. Prandaj një zgjedhje e gabuar nuk ndihet vetëm një herë, por çdo muaj, në tarifa të vogla dhe në humbje kohe.
Ky udhëzues tregon çfarë të krahasoni, nga tarifat dhe kartat te bankomatet, valuta dhe transfertat nga diaspora, me shënime për Kosovën, Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut. Është informacion i përgjithshëm, jo këshillë financiare; lexoni gjithmonë listën e tarifave dhe kushtet e bankës para se të hapni llogari.
Si i përdorni paratë në të vërtetë?
Llogaria më e mirë nuk është ajo me reklamën më të madhe, por ajo që u përshtatet zakoneve tuaja. Para se të krahasoni ofertat, mendoni si e përdorni bankën çdo ditë.
Përgjigjet ju tregojnë cilat veçori kanë rëndësi për ju dhe për cilat nuk ia vlen të paguani.
- Paguani kryesisht me kartë dhe telefon, apo përdorni shpesh para në dorë?
- Depozitoni para në dorë, për shembull nga një biznes i vogël?
- Merrni para nga të afërmit jashtë vendit ose dërgoni para atje?
- Keni nevojë për llogari në euro dhe në valutën vendase, si leku ose denari?
- Doni të shkoni në degë për këshilla, apo i bëni gjithçka me e-banking?
- A përdorni ndonjëherë minus në llogari (overdraft)?
Tarifat: çfarë fshihet pas "mirëmbajtjes mujore"?
Shikoni koston totale për një vit, jo vetëm tarifën mujore të mirëmbajtjes. Kërkoni listën zyrtare të tarifave dhe krahasoni bankat për të njëjtat shërbime.
Disa banka ofrojnë paketa pa tarifë ose me tarifë më të ulët nëse paga derdhet aty, ose për studentë dhe të rinj. Pyesni çfarë ndodh kur nuk i plotësoni më kushtet, për shembull kur ndërroni punë.
- Tarifa mujore ose vjetore e llogarisë dhe e paketës
- Tarifat e kartës së debitit dhe të kreditit
- Tarifat e transfertave brenda vendit dhe ndërkombëtare, në degë dhe online
- Tarifat e tërheqjes në bankomatet e bankave të tjera
- Kursi i këmbimit dhe tarifat për pagesat në valutë tjetër
- Kamata e minusit dhe e kartës së kreditit
Llogaria më e mirë bankare nuk është ajo me reklamën më të madhe, por ajo që u përshtatet zakoneve tuaja.
Paga, valuta dhe transfertat nga diaspora
Në Kosovë euro është monedha e përditshme, ndërsa në Shqipëri dhe Maqedoni të Veriut shumë njerëz kanë të ardhura ose kursime në euro krahas lekut ose denarit. Nëse paguheni në njërën valutë dhe shpenzoni në tjetrën, kursi i këmbimit që aplikon banka mund t'ju kushtojë më shumë se tarifa mujore. Pyesni si këmbehen paratë midis llogarive tuaja dhe sa kushton.
Nëse merrni rregullisht para nga të afërmit në Gjermani, Zvicër, Itali ose gjetiu, krahasoni tarifat e bankës për transfertat hyrëse ndërkombëtare dhe sa shpejt mbërrijnë paratë. Kontrolloni edhe tarifat në anën e dërguesit; ndonjëherë një transfertë bankare del më lirë se shërbimet e transferimit të parave, ndonjëherë ndodh e kundërta.
Kartat dhe pagesat me telefon
Kontrolloni çfarë karte merrni me llogarinë. Një kartë debiti nga një skemë ndërkombëtare kartash pranohet në dyqane, online dhe jashtë vendit dhe tërheq paratë direkt nga llogaria. Pyesni nëse karta funksionon për blerje online dhe për abonime ndërkombëtare, sepse jo çdo kartë është e aktivizuar për to që në fillim.
Një kartë krediti është e dobishme për rezervime hotelesh, makina me qira dhe disa blerje online, por kamata e saj është zakonisht e lartë nëse nuk e shlyeni plotësisht. Nëse doni të paguani me telefon, sigurohuni që banka e mbështet këtë mundësi për telefonin tuaj.
Degë, bankomatë dhe e-banking
Nëse jetoni larg qyteteve të mëdha ose përdorni shpesh para në dorë, rrjeti i degëve dhe bankomateve ka rëndësi të madhe. Shikoni ku ndodhen bankomatet më të afërta të bankës dhe sa kushton tërheqja në bankomatet e bankave të tjera.
Për përdorimin e përditshëm, cilësia e aplikacionit dhe e-banking-ut ka po aq rëndësi: pagesat e faturave, transfertat e çastit, bllokimi i kartës dhe njoftimet për çdo pagesë. Provoni aplikacionin ose lexoni vlerësimet e tij në dyqanin e aplikacioneve para se të vendosni.
Siguria: sigurimi i depozitave dhe mbrojtja e llogarisë
Hapni llogari vetëm në banka të licencuara nga banka qendrore përkatëse: Banka Qendrore e Republikës së Kosovës, Banka e Shqipërisë ose Banka Popullore e Republikës së Maqedonisë së Veriut. Depozitat në këto banka mbulohen nga skemat shtetërore të sigurimit të depozitave deri në një kufi ligjor; kontrolloni kufirin aktual nëse mbani shuma të mëdha, dhe ndajini kursimet në disa banka nëse e kalojnë atë.
Veçoritë e mira të sigurisë përfshijnë verifikimin me dy hapa, bllokimin e kartës nga aplikacioni, njoftimet për çdo pagesë dhe kufijtë e kartës që i caktoni vetë. Mos e jepni kurrë kodin PIN ose kodet e verifikimit në telefon, edhe nëse dikush prezantohet si punonjës i bankës.
Minusi, shërbimi dhe shtesat
Edhe nëse nuk planifikoni të shkoni në minus, krahasoni kamatën e tij: ajo tregon si i çmon banka shërbimet e saj, dhe gabimet ndodhin. Shikoni sa lehtë arrini te një person kur diçka shkon keq dhe lexoni përvojat e klientëve.
Shtesat si nënllogaritë për kursime, llogaria e përbashkët për çiftet, sigurimet e udhëtimit ose paketat me shumë shërbime mund të jenë të dobishme, por vetëm nëse i përdorni vërtet. Paketat me pagesë rrallë ia vlejnë nëse nuk ju duhen shumica e shërbimeve që përfshijnë.
Hapja e llogarisë dhe ndërrimi i bankës
Për të hapur llogari zakonisht ju duhet letërnjoftimi ose pasaporta, dhe disa banka kërkojnë edhe dokumente të tjera, si vërtetim adrese ose numër personal. Shumë banka në rajon e lejojnë hapjen e llogarisë edhe online ose me video-identifikim. Kërkesat ndryshojnë për shtetasit e huaj dhe për bashkatdhetarët që jetojnë jashtë, prandaj pyesni bankën paraprakisht.
Kur ndërroni bankë, mbani të dyja llogaritë hapur për një kohë të shkurtër. Njoftoni punëdhënësin për llogarinë e re, kaloni urdhrat e përhershëm dhe faturat, dhe mbylleni llogarinë e vjetër vetëm pasi të jeni të sigurt se të gjitha pagesat kanë kaluar. Kërkoni konfirmim me shkrim për mbylljen.
Pyetje të shpeshta
Cila është banka më e mirë për të hapur llogari?
+
Nuk ka një bankë më të mirë për të gjithë. Krahasoni tarifat vjetore, kartat, bankomatet afër jush, cilësinë e e-banking-ut dhe shërbimin ndaj klientit, sipas mënyrës si i përdorni paratë.
Çfarë dokumentesh duhen për të hapur llogari bankare?
+
Zakonisht letërnjoftimi ose pasaporta. Disa banka kërkojnë edhe vërtetim adrese, numër personal ose dokumente për burimin e të ardhurave. Pyesni bankën paraprakisht, sidomos nëse jetoni jashtë vendit.
A janë të sigurta paratë në bankë?
+
Depozitat në bankat e licencuara mbulohen nga skemat shtetërore të sigurimit të depozitave deri në një kufi ligjor. Kontrolloni kufirin aktual dhe ndajini shumat e mëdha në disa banka.
A mund të hap llogari bankare në Kosovë ose Shqipëri nga diaspora?
+
Shumë banka e lejojnë, disa edhe online ose me video-identifikim, por kërkesat ndryshojnë. Pyesni bankën për dokumentet e nevojshme dhe për tarifat e transfertave ndërkombëtare.
Sa kushton transferta e parave nga jashtë?
+
Varet nga banka dërguese, banka marrëse dhe valuta. Krahasoni tarifat në të dyja anët dhe kursin e këmbimit, sepse kostoja totale mund të ndryshojë shumë nga një rrugë te tjetra.
A ia vlen të kem më shumë se një llogari bankare?
+
Shpesh po. Një llogari e dytë mund të ndajë kursimet nga shpenzimet, të japë një kartë rezervë kur udhëtoni ose të mbajë paratë në valutë tjetër.
Zgjedhja e llogarisë bankare përmblidhet në një gjë: ta përshtatni llogarinë me zakonet tuaja. Krahasoni koston e plotë vjetore, kartat, valutën, bankomatet, sigurinë dhe shërbimin. Rishikojeni zgjedhjen çdo një ose dy vjet dhe ndërroni bankë nëse gjeni diçka që ju përshtatet më mirë.
Si e bëjmë kërkimin: Udhëzuesit shkruhen nga burime të njohura dhe kontrollohen për saktësi. Janë informacion i përgjithshëm, jo këshillë profesionale.
Shkruar nga
Redaksia e Rishikim
Renditje, vlerësime dhe udhëzues
Redaktorët tanë e hulumtojnë çdo shkrim nga dokumentacioni i prodhuesve, testet e pavarura dhe përvojat e përdoruesve, dhe e përditësojnë kur produktet ndryshojnë.


