Si të riparosh një vrimë në mur: nga vrima e vidës te dëmtimi i madh

Kur largohesh nga një banesë me qira, kur lyen dhomën para festave ose kur heq raftet e vjetra, në mur mbeten vrima: nga vidat, nga kunjat plastike, ndonjëherë edhe nga doreza e derës. Shumica e tyre riparohen pa thirrur mjeshtër, me pak material nga dyqani i ndërtimit dhe me durim derisa çdo shtresë të thahet.

Në Kosovë dhe Shqipëri shumë banesa kanë mure me tulla ose beton të suvatuar, ndërsa ndërtimet e reja dhe ndarjet e brendshme përdorin gjithnjë e më shumë pllaka gipsi (rigips). Metoda varet nga muri dhe nga madhësia e vrimës, prandaj fillojmë pikërisht aty.

Çfarë muri ke: suva mbi tulla apo pllakë gipsi?

Trokit lehtë me nyje të gishtave. Pllaka e gipsit, një bërthamë gipsi e veshur me karton dhe e vidhosur në profile metalike ose dru, tingëllon bosh midis profileve. Suvaja mbi tulla, blloqe ose beton jep tingull të shurdhët dhe ndihet e fortë.

Për vrimat e vogla dallimi nuk ka rëndësi, sepse mbushen njësoj. Për vrimat e mëdha ka: në pllakën e gipsit stuko nuk ka ku të mbështetet, ndërsa në murin e plotë mund të ndërtosh shtresë pas shtrese mbi tullën ose betonin.

Çfarë duhet të kontrollosh para se të fillosh?

Para se të presësh ose të shposh, kontrollo për tuba dhe kabllo elektrike të fshehura. Një detektor dore ndihmon, por mbaj mend se kabllot zakonisht shkojnë drejt lart, poshtë ose anash nga prizat dhe çelësat. Nëse do të punosh pranë tyre, fik siguresën përkatëse.

Lëmimi i stukos krijon pluhur të imët: vish maskë, syze mbrojtëse dhe shtro një mbulesë në dysheme. Në ndërtesat e vjetra, disa veshje teksturore dhe stuko të vjetra mund të përmbajnë azbest, ndërsa bojërat shumë të vjetra plumb. Mos i lëmo dhe mos i gërvisht sipërfaqet e dyshimta pa i testuar më parë.

Një shtresë e trashë stukoje kurrë nuk e zëvendëson durimin e disa shtresave të holla.

Lista e materialeve

Stukoja e gatshme në kovë është më e lehta për vrima të vogla. Stukoja pluhur që përzihet me ujë ngurtësohet më fort dhe është më e mirë për mbushje të thella. Për arnimet dhe fugat e pllakave të gipsit përdoret masa speciale për fuga.

• Stuko e gatshme ose pluhur, sipas punës
• Masë për fuga gipsi për arnime më të mëdha
• Shpatull fleksibile dhe një tjetër më e gjerë
• Letër smerili e imët dhe mesatare, me një bllok lëmimi
• Rrjetë vetëngjitëse me fije qelqi ose arnë metalike për vrima mesatare
• Copë pllake gipsi, dy shufra druri, vida për rigips dhe shirit për fuga
• Thikë tapeti dhe sharrë e vogël për gips
• Astar (ose bojë e holluar) dhe bojë muri në të njëjtën ngjyrë

Si mbushen vrimat e vidave dhe të çarat e holla?

Këto janë riparimet më të shpejta, mjafton pak kujdes në hapat e duhur.

• Hiq kunjat plastike me pinca ose duke futur lehtë një vidë dhe duke e tërhequr; nëse nuk dalin, shtyji pak nën sipërfaqe
• Pastro pluhurin dhe copat e lira nga vrima
• Të çarën hape pak në formë V me cepin e thikës, që stukoja të kapet
• Në suva, laget lehtë vrima që stukoja të mos thahet shumë shpejt
• Shtyp stukon fort brenda dhe lëre pak më të dalë se muri
• Prit të thahet plotësisht sipas udhëzimit në paketim
• Lëmoje rrafsh me letër të imët mbi bllok

Vrimë sa grushti në rigips: si përdoret rrjeta?

Për dëmtime deri në madhësinë e një grushti, si ato nga doreza e derës, rrjeta vetëngjitëse i jep stukos një bazë.

• Prit kartonin e grisur dhe gipsin e thërrmuar deri te buza e fortë
• Lëmo lehtë murin rreth vrimës që rrjeta të ngjitet mirë
• Vendos rrjetën në qendër, disa centimetra mbi murin e shëndoshë nga çdo anë
• Hidh një shtresë të hollë mase mbi rrjetë, pak përtej skajeve
• Pas tharjes lëmo lehtë dhe hidh shtresën e dytë, më të gjerë
• Nëse rrjeta ende duket, shto një shtresë të tretë dhe zbute buzën gjithnjë më larg
• Lëmo kur gjithçka është tharë plotësisht

Si riparohet një vrimë e madhe?

Në pllakë gipsi, vizato një katror ose drejtkëndësh të rregullt rreth dëmtimit dhe prite me sharrë, pasi të kesh kontrolluar për kabllo e tuba.

Fut pas murit dy shufra druri pak më të gjata se hapja, një në secilën anë, që gjysma e tyre të mbetet pas murit ekzistues, dhe vidhosi përmes pllakës. Ato bëhen korniza për copën e re.

Prit një copë gipsi me të njëjtën trashësi, vidhose te shufrat dhe fut kokat e vidave pak nën karton pa e grisur. Mbulo fugat me shirit të vendosur në masë, pastaj hidh dy ose tri shtresa të holla, gjithnjë më të gjera, duke lëmuar midis tyre.

Në murin me suva mbi tulla ose beton, hiq çdo pjesë të lirë deri te buzët e forta, lageje zonën dhe ndërtoje vrimën me shtresa suvaje ose stukoje për mbushje të thella. Lëre çdo shtresë të forcohet para tjetrës, pastaj rrafsho me një shtresë të fundit të hollë.

Pse riparimi duket pas lyerjes dhe si ta shmangësh?

Mbaj një elektrik dore paralel me murin. Drita anësore zbulon gungat dhe gropat që nga përballë nuk shihen. Mbush dhe lëmo sërish aty ku duhet.

Disa shtresa të holla janë gjithmonë më të mira se një e trashë: stukoja e trashë tkurret, çahet dhe thahet shumë më ngadalë.

Stukoja e zhveshur e thith bojën ndryshe nga muri përreth dhe lë një njollë mat ose me shkëlqim. Prandaj lyeje fillimisht me astar ose bojë të holluar. Nëse edhe pas një dore boje arna duket, lyej gjithë murin nga cepi në cep, jo vetëm vendin e riparuar.

Pyetje të shpeshta

Rregulli kryesor është të zgjedhësh metodën sipas madhësisë: stuko për vrimat e vogla, rrjetë për dëmtimet mesatare në rigips dhe copë të re gipsi mbi shufra druri për gjithçka më të madhe. Kontrollo për kabllo e tuba, ki kujdes me pluhurin në ndërtesat e vjetra, puno me shtresa të holla dhe mos e harro astarin. Nëse nuk nxiton me lëmimin, riparimi zhduket nën dorën e fundit të bojës.

Si e bëjmë kërkimin: Udhëzuesit shkruhen nga burime të njohura dhe kontrollohen për saktësi. Janë informacion i përgjithshëm, jo këshillë profesionale.